Atramenty wodne w druku przemysłowym. Ekologia, która się opłaca!

07 października 2026

Rynek książki, instrukcji technicznych oraz materiałów edukacyjnych przechodzi głęboką transformację operacyjną. Co więcej, postępująca rewolucja regulacyjna w Unii Europejskiej zmusza drukarnie do drastycznej redukcji emisji gazów cieplarnianych oraz eliminacji substancji toksycznych.

Rozwiązaniem stają się przemysłowe atramenty pigmentowe na bazie wody, które w połączeniu z  technologiami takimi jak Atexco VegaPress eliminują koszty narządu maszyny, redukują ślad węglowy i zapewniają bezkompromisową opłacalność nawet przy produkcji jednostkowej.

Dlaczego tradycyjne farby stają się barierą biznesową?

Wdrożenie unijnej dyrektywy CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) oraz rygorystycznych standardów ESG (Environmental, Social, and Governance) diametralnie zmieniło kryteria wyboru dostawców w łańcuchach dostaw branży wydawniczej. Duże wydawnictwa i korporacje, zobligowane do raportowania tzw. emisji w Zakresie 3 (Scope 3 – obejmującym cały łańcuch wartości, w tym usługi drukarskie), zaczynają selekcjonować partnerów pod kątem ich profilu środowiskowego.

W tym kontekście klasyczne technologie druku oparte na farbach solwentowych lub konwencjonalnych UV stają się dla drukarni obciążeniem biznesowym z trzech kluczowych powodów:

  • Emisja LZO (Lotnych Związków Organicznych): Tradycyjne farby solwentowe podczas schnięcia uwalniają do atmosfery znaczne ilości LZO, co wymaga instalowania kosztownych systemów wentylacji i utylizacji oparów, a także stwarza zagrożenie dla zdrowia pracowników.
  • Problemy z recyklingiem i  deinkingiem: Polimeryzowane farby UV, tworzące twardą powłokę z tworzywa sztucznego na powierzchni papieru, znacząco utrudniają proces odbarwiania (deinking) makulatury, obniżając jakość surowca wtórnego.
  • Wysoki ślad węglowy procesu suszenia: Energochłonne promienniki IR/UV stosowane w tradycyjnych maszynach generują wysokie zużycie energii elektrycznej, bezpośrednio przekładając się na wysoki ekwiwalent emisji na każdy arkusz wydruku.

Inkjetowy druk przemysłowy oparty na cyfrowym natrysku atramentów pigmentowych na bazie wody, eliminuje lotne związki organiczne (LZO) oraz minimalizuje odpad rozruchowy, pozwalając na redukcję śladu węglowego produkcji o ponad 40% w  stosunku do tradycyjnych technologii analogowych.

Tabela: Analiza porównawcza właściwości i wpływu technologii farbowych

Parametr porównawczy

Tradycyjne farby solwentowe

Farby utrwalane UV

Ekologiczne atramenty wodne (Atexco)

Wpływ na koszty i zgodność z normami

Emisja LZO (VOC)

Ekstremalnie wysoka (wymaga odciągów i filtrów)

Niska (jednak generuje ozon i zapachy)

Bliska zeru (nośnik stanowi czysta woda)

Spełnienie rygorystycznych norm BHP oraz kryteriów środowiskowych ESG.

Przydatność do recyklingu (Deinking)

Trudna (wymaga agresywnej chemii)

Bardzo trudna (tworzy niepodatny film plastikowy)

Bardzo łatwa (pigment łatwo oddziela się od włókien)

Zgodność z  unijnymi dyrektywami o gospodarce o obiegu zamkniętym (GOZ).

Bezpieczeństwo produktu gotowego

Słabe (ryzyko migracji toksycznych substancji)

Średnie (ryzyko migracji nieprzereagowanych fotoinicjatorów)

Wysokie (całkowicie bezpieczne dla dzieci, certyfikat eco)

Możliwość bezpiecznego druku podręczników szkolnych, książek dziecięcych i zabawek papierowych.

Koszty eksploatacji i utylizacji

Wysokie koszty filtracji, utylizacji odpadów niebezpiecznych

Wysoki koszt zakupu lamp UV/LED i ich utylizacji

Niskie (brak konieczności stosowania procedur dla substancji niebezpiecznych)

Bezpośrednie obniżenie kosztów ogólnozakładowych (OPEX) w drukarni.


Druk inkjetowy z Atexco VegaPress

W biznesie poligraficznym ekologia musi iść w parze z twardą ekonomią i maksymalną wydajnością. Dokładnie na te wymagania odpowiada Atexco VegaPress, urządzenia są dostępne w konfiguracjach o szerokości wstęgi 440 mm oraz 660 mm zarówno w wersjach monochromatycznych, jak i pełnokolorowych, używając technologię atramentów wodnych pigmentowych.

  • Eliminacja kosztów przygotowalni: Jako rasowy druk cyfrowy, VegaPress nie wymaga wykonywania form drukowych. Koszt wejścia w nowe zlecenie (nawet o nakładzie 1 sztuki) wynosi dokładnie zero złotych.
  • Redukcja makulatury rozruchowej do zera: Zapomnij o setkach metrów bieżących papieru marnowanych na pasowanie kolorów we fleksografii czy offsecie. W systemie Atexco pierwsza odbitka z  maszyny jest produktem handlowym.
  • Ekstremalne skrócenie czasu pracy (Zerowe koszty narządu maszyny): Zmiana formatu, szablonu czy wersji językowej odbywa się w locie, na poziomie oprogramowania RIP. Maszyna drukuje z  prędkością do 100 m/min (VegaPress 440C/660C) bez jakichkolwiek przestojów na mechaniczne przezbrojenie.

Dzięki zastosowaniu przemysłowych głowic piezoelektrycznych o zmiennej kropli (od 4 pl) oraz natychmiastowemu utrwalaniu wody, systemy Atexco VegaPress osiągają prędkość produkcyjną rzędu 1500 stron A4 na minutę przy zachowaniu rozdzielczości do 1200 dpi, co pozwala na bezproblemowy zadruk papierów offsetowych o gramaturach od 40 do 200 g/m².

Dlaczego ekologia w wydaniu Atexco po prostu się opłaca? ROI i koszty jednostkowe

Przez lata w  branży poligraficznej istnieje przekonanie, że wdrożenie rozwiązań "eko" wiąże się z kompromisem jakościowym lub drastycznym wzrostem kosztów surowcowych.

Przejście na przemysłowy druk atramentami wodnymi generuje oszczędności bezpośrednie i  pośrednie, gwarantując szybki zwrot z inwestycji (ROI):

  • Szeroka kompatybilność z tanimi podłożami: Wodne atramenty pigmentowe zostały zaprojektowane tak, aby doskonale współpracować nie tylko z drogimi, dedykowanymi papierami inkjetowymi, ale także z klasycznym papierem offsetowym, gazetowym, a nawet powlekanym (art paper). To diametralnie obniża koszty materiałowe w porównaniu do innych maszyn cyfrowych.
  • Mniejsze zużycie energii: Zaawansowana formuła atramentów wodnych umożliwia ich błyskawiczne odparowywanie przy znacznie niższych temperaturach suszenia niż konkurencyjne systemy wodne starej generacji, co bezpośrednio redukuje rachunki za energię elektryczną drukarni.
  • Automatyzacja produkcji i  redukcja personelu: Linia produkcyjna Atexco VegaPress integruje odwijak, część drukującą, bufor oraz automatyczny system cięcia i układania składek (od roli do gotowej składki książkowej). Cały proces sterowany jest przez jednego operatora, co rozwiązuje narastający problem braku wykwalifikowanej kadry na rynku pracy.

Wdrażanie strategii zrównoważonego rozwoju i spełnianie wymogów CSRD nie musi być kosztownym obowiązkiem prawnym. Dzięki technologii Atexco VegaPress i  ekologicznym atramentom wodnym pigmentowym, inwestycja w ekologię staje się najskuteczniejszym narzędziem do optymalizacji kosztów produkcji, redukcji odpadów oraz budowania silnej przewagi konkurencyjnej w oczach świadomych ekologicznie wydawców.